Select the search type
 
  • Site
  • Web
Search

Chi tiết tin

76 năm lời kêu gọi vang vọng non sông của Bác

Ngày đăng: 8:21 | 15/09 Lượt xem: 185

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công vang dội. Ngày 2 tháng 9 năm 1945 nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời.

 Ngày 3 tháng 9, Hội đồng Chính phủ họp buổi đầu tiên, Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trì phiên họp, Người đưa ra ý kiến: “Nạn dốt là một trong những phương pháp ác độc mà bọn thực dân Pháp dùng để cai trị chúng ta. Hơn 95% đồng bào ta mù chữ… Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu. Vì vậy tôi đề nghị mở một chiến dịch để chống nạn mù chữ”.
Đề nghị của Chủ tịch Hồ Chí Minh mở chiến dịch chống nạn mù chữ được nhanh chóng thông qua thành Quyết định của Hội đồng Chính phủ. Ngày 8 tháng 9 năm 1945 Hội đồng Chính phủ kí sắc lệnh thành lập Nha Bình Dân học vụ và Ban hành hành 3 sắc lệnh về chống nạn thất học:
- Sắc lệnh số 17/SL: thành lập Nha Bình dân học vụ quy định rõ nhiệm vụ của Nha Bình dân học vụ là chuyên lo việc học cho nhân dân, trực thuộc Bộ Giáo dục.
- Sắc lệnh số 19/SL: quy định hạn trong 6 tháng làng nào, thị trấn nào cũng phải có lớp học, ít nhất có 30 người theo học.
- Sắc lệnh số 20/SL: cưỡng bách học chữ quốc ngữ và không mất tiền. Hạn trong một năm, toàn thể dân chúng Việt Nam trên 8 tuổi phải biết đọc và biết viết chữ quốc Ngữ.
Cả 3 sắc lệnh trên đều do Chủ tịch Hồ Chí Minh kí.
Ngày 3 tháng 10 năm 1945 theo đề nghị của Nha Bình dân học vụ, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra lời kêu gọi toàn dân “Chống nạn thất học”. Trong Lời kêu gọi, Người đã chỉ rõ tình trạng nhân dân gần như hoàn toàn bị mù chữ và đây cũng là một trở ngại rất lớn đối với sự tiến bộ, giàu mạnh của đất nước. Vì thế, một trong những công việc phải thực hiện cấp tốc là nâng cao dân trí. Người khuyên dân ta “trước hết phải biết đọc, biết viết chữ quốc ngữ” và Người kêu gọi hãy góp sức với Bình dân học vụ.
Lời kêu gọi của vị Lãnh tụ kính yêu thể hiện rất rõ ý Đảng, lòng dân, tạo nên một làn sóng có sức mạnh vô biên, thành một cao trào chưa từng thấy trong lịch sử nước nhà. Đặc biệt là lời kêu gọi chống mù chữ của Bác diễn ra vào cuối năm 1945, đó là lúc nạn đói đang hoành hành và tiêu diệt gần 2 triệu đồng bào thân yêu của chúng ta và cũng là lúc ở miền Nam của tổ quốc giặc Pháp đang trở lại xâm lược một lần nữa. Chính điều này mà đến ngày hôm nay và cho mãi về sau nó càng có thêm một ý nghĩa hết sức lớn lao.

(Một lớp học bình dân học vụ năm 1946 - nguồn tư liệu)
Lời kêu gọi “Chống nạn thất học” của Bác chỉ có vỏn vẹn 382 chữ nhưng có lẽ chưa có một lời kêu gọi nào được nhân dân từ già đến trẻ, từ giàu đến nghèo, không kể giai cấp, giáo hay lương… lại nhiệt tình hồ hởi, phấn khởi quyết tâm thực hiện đến như vậy!
Lời kêu gọi lập tức trở thành một sự kiện lớn trong đời sống văn hóa của đất nước lúc bấy giờ. Bác chỉ rõ: “Mọi người Việt Nam phải hiểu biết quyền lợi của mình, bổn phận của mình, phải có kiến thức mới để có thể tham gia vào công cuộc xây dựng nước nhà và trước hết phải biết đọc, biết viết chữ Quốc ngữ ”. Thấm nhuần lời dạy của vị cha già kính yêu, lại có Nha Bình dân học vụ mà chính phủ vừa lập ra để trông nom việc học của dân chúng, cả một cao trào hưởng ứng và học tập. Cả một thời kì vận động toàn dân tham gia bình dân học vụ rất sâu sắc và với một quy mô rộng lớn. Các khẩu hiệu “Đi học bình dân học vụ là yêu nước! Dạy học bình dân học vụ là yêu nước! Giúp đỡ bình dân học vụ là yêu nước !”. “Chống mù chữ cũng như chống ngoại xâm”, “Giặc dốt diệt, Việt Nam cường”... Khẩu hiệu được viết dán ở từng nhà, mặt tường thân cây. Khẩu hiệu được hô vang trong các buổi phát thanh, trong các đội ngũ diễu hành, các buổi rước đuốc bình dân với các hình ảnh quyển vở, lọ mực, cây bút. Thật là khí phách hào hùng của cả một dân tộc vừa giành được độc lập, nhân dân tự mình đứng lên làm chủ vận mệnh. Ai không biết chữ đều cố gắng đi học… Lớp học mở khắp nơi, tại các trường, tại đình, chùa, tại nhà dân. Lớp bên vỉa hè, trên đê, trên xích lô, trên thuyền, ngoài ruộng, có lớp mở ở trại giam cho phạm nhân. Lớp đông người, lớp một thầy một trò, lớp không có giáo viên, học viên đến tập đọc trên các bảng đã viết sẵn treo trên khóm tre, bụi chuối, bờ ao để bà con học mỗi khi ra đồng, ra chợ, có nơi quy định ai đọc được hàng chữ treo trước chợ mới được vào chợ mua, bán. Có nơi trên ghế dài, ghế tựa; có nơi ngồi trên chiếu, có nơi úp thúng để làm bàn học. Ban đêm ở thành thị thắp đèn điện, ở nông thôn thắp đèn dầu hỏa, có nơi dùng dầu lạc, đốt trái mù u, hạt bưởi, nhựa trám để lấy ánh sáng mà học. Giấy viết không có thì dùng than, dùng gạch viết trên nền xi măng, dùng que viết lên đất. Để động viên mọi người đến lớp, các cụ già đến từng nhà, từng ngõ nhắc nhở bà con đi học và cũng đi học để lôi cuốn con cháu. Ai gặp cảnh nhà khó khăn các cụ đến tận nhà giúp đỡ: bế con, thái rau cho lợn ăn... Nếu thiếu thầy giáo thì các cụ chỉ rõ trong lời kêu gọi của Bác: “Vợ chưa biết thì chồng bảo, em chưa biết thì anh bảo, cha mẹ chưa biết thì con bảo, người ăn người làm không biết thì chủ nhà bảo...”. Có người cày xong thửa ruộng, chân còn lấm bùn đất vội vàng vào lớp cầm viên phấn để giảng bài. Người tàn tật biết chữ cũng tham gia dạy học. Có những cụ già cũng xung phong làm thầy giáo. Thấy rõ công lao của người giáo viên Bình dân học vụ trong sự nghiệp tiêu trừ giặc dốt, ngày 4 tháng 5 năm 1946, Bác lại thân thiết gửi thư động viên cán bộ giáo viên bình dân học vụ, tặng anh chị em danh hiệu cao quý là “Chiến sĩ diệt dốt”. Bác gửi gắm lòng tin vào những người “anh hùng vô danh” ấy và ghi nhận. “Một phần tương lai của dân tộc nước nhà nằm trong sự cố gắng của anh chị em”. Người học, người dạy đều được Bác khuyến khích động viên nên mọi người cố gắng rút ngắn thời gian biết đọc, biết viết.
Có nhớ lại bối cảnh lịch sử đất nước lúc bấy giờ, ta mới thấy hết ý nghĩa đặc biệt của công tác xóa mù chữ, diệt dốt để nâng cao dần từng bước nền dân trí nước nhà. Nhà nước dân chủ cộng hòa còn non trẻ vừa được thiết lập. Thù trong giặc ngoài rồi bọn phản động đủ “màu sắc” quấy phá điên cuồng thế mà toàn dân ta, bất chấp mọi khó khăn, thiếu thốn, đoàn kết một lòng chung quanh Bác Hồ - Vị cha già kính yêu của dân tộc, tạo được thành tích vang dội, tạo tiền đề để tiến lên bổ túc văn hóa, một bước quan trọng trong lĩnh vực đào tạo để “tham gia vào công cuộc xây dựng nước nhà” như Bác Hồ hằng mong muốn.
Thật là kì diệu, trong thời điểm gay go của lịch sử, khi vận mệnh dân tộc đang ở tình thế “ngàn cân treo sợi tóc” mà việc học, xóa nạn mù chữ lại trở thành “công việc cấp bách” cần phải thực hiện cấp tốc, được tổ chức thành chiến dịch và đã đạt thành tích vẻ vang. Trong thành tích ấy công lao của Chủ tịch Hồ Chí Minh rất lớn. Người chẳng những đề xuất về công cuộc chống nạn mù chữ mà còn viết lời kêu gọi toàn dân tham gia công cuộc chống nạn mù chữ mà còn viết lời kêu gọi toàn dân tham gia công cuộc chống nạn thất học, kí sắc lệnh về công tác bình dân học vụ và về việc xây dựng, chăm sóc đội ngũ giáo viên, chú ý đến chương trình, nội dung giảng dạy... mà còn quan tâm cụ thể đến phương tiện, điều kiện, kinh phí cho việc dạy và học bình dân học vụ.
Thành tích kì diệu của công cuộc chống giặc dốt đã góp phần bảo vệ thành quả của cuộc Cách mạng tháng Tám năm 1945, bảo vệ chính quyền dân chủ nhân dân, bảo vệ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á.
Tuy Bác đã về với “thế giới người hiền” nhưng lời kêu gọi “Chống nạn thất học” của Bác để lại vẫn rất sống động, vẫn còn vang vọng mãi đối với những ai có trách nhiệm cao cả trong sự nghiệp “Xóa mù chữ - diệt dốt” của dân tộc.
Ngày nay, nước ta không những công cuộc xóa nạn mù chữ đã thành công mà kể cả việc phổ cập giáo dục bậc trung học cơ sở cho mọi người trên phạm vi toàn quốc theo chuẩn quốc gia chúng ta cũng đã hoàn thành từ lâu. Cả nước đang tiến hành phổ cập giáo dục bậc trung học đây là một sự cố gắng lớn của toàn Đảng, toàn dân làm cho dân tộc ta trở thành một dân tộc thông thái như Người hằng mong ước.

Tác giả: Lê Văn Huân

[Trở về]

Các tin mới hơn:

Các tin cũ hơn:

Thông báo






Liên kết website

BẢN QUYỀN ỦY BAN NHÂN DÂN HUYỆN NÚI THÀNH
Địa chỉ: Đường Chu Văn An - Thị trấn Núi Thành - Núi Thành - Quảng Nam
Điện thoại: 0235… Fax: 02353.570.560
Email: nuithanh@quangnam.gov.vn
Phát triển bởi Trung Tâm Công Nghệ Thông Tin & Truyền Thông Quảng Nam (QTI)